स्त्रीरोग व प्रसूतीतज्ज्ञ

पहिली टेस्ट पॉझिटिव्ह आल्यापासून प्रसूती-नियोजनापर्यंत भेटी तिमाहीनुसार स्पष्ट वेळापत्रकाने होतात: डेटिंग व ॲनॉमली स्कॅन (Anomaly Scan), रक्त तपासण्या, वाढीचा मागोवा — आणि काय सामान्य आहे व कशावर लक्ष हवे, याबद्दल मोकळा संवाद.

गर्भारपणातील तपासण्या इथे होतात; प्रसूती डॉ. सिंघानिया जवळच्या सुसज्ज भागीदार रुग्णालयांत करतात. बीपी, मधुमेह, जुळी बाळे, आधीचे सिझेरियन (Cesarean) अशा जोखमींवर अधिक बारकाईने लक्ष ठेवले जाते, आणि प्रसूतीची लेखी योजना आधीच ठरवली जाते.

पीसीओएस हा केवळ पाळीचा नव्हे, तर संप्रेरक-चयापचयाचा (Hormonal-Metabolic) आजार आहे. उपचारांत पाळीचे नियमन, मुरुम व केसांच्या तक्रारींचे व्यवस्थापन, हवे असल्यास गर्भधारणेसाठी मदत, आणि आमच्या आहारतज्ज्ञांसोबत आहार-व्यायामाची योजना — या सगळ्याची सांगड घातली जाते.

अति रक्तस्राव किंवा वेदनादायक पाळी अनेकींना असते — पण 'सहन करत राहा' असे मुळीच नाही. सोनोग्राफी आणि नेमक्या संप्रेरक चाचण्यांतून कारण शोधले जाते (फायब्रॉइड/Fibroid, पॉलिप/Polyp, थायरॉईड, पीसीओएस), आणि आपले वय व कुटुंब-नियोजनानुसार उपचार ठरतो.

पॅप स्मिअरला पाच मिनिटे लागतात, आणि कर्करोग होण्याच्या कित्येक वर्षे आधीचे बदल त्यात दिसतात. वय २५–३० नंतर दर तीन वर्षांनी करण्याचा सल्ला असतो — आपल्या इतिहासानुसार योग्य अंतर आम्ही सांगू, आणि सोबत स्तनांची स्व-तपासणीही शिकवू.

मूलभूत तपासणी — पाळीचा मागोवा, ओव्ह्युलेशनची (Ovulation) खात्री, सोनोग्राफी, जोडीदाराची वीर्य तपासणी — इथेच होते. पुढील प्रगत उपचार लागल्यास आमचे वंध्यत्व तज्ज्ञ त्याच नोंदींवरून, चाचण्या न दुबारता, आपले उपचार पुढे नेतात.

अचानक गरम वाफा येणे, झोपमोड, मनःस्थितीतील चढउतार यांवर उपचार आहेत — जीवनशैलीतील बदलांपासून, योग्य व सुरक्षित असेल तिथे हार्मोन थेरपीपर्यंत (Hormone Therapy). हाडांची घनता व हृदय-जोखमीची तपासणी हा योजनेचाच भाग असतो, नंतरची आठवण नव्हे.

योग्य पद्धत आपल्या प्रकृती, योजना आणि पसंतीवर अवलंबून असते. परिणामकारकता, दुष्परिणाम आणि पद्धत उलटवता येणे याबद्दल आम्ही स्पष्ट माहिती देतो, आययूडी क्लिनिकमध्येच बसवतो, आणि आपण निवडलेल्या पद्धतीचा नियमित आढावा घेतो.